Temat seksualno\u015bci dziecka jest cz\u0119sto, zar\u00f3wno dla rodzic\u00f3w, jak i dla nauczycieli, tematem wywo\u0142uj\u0105cym zak\u0142opotanie, odk\u0142adanym na p\u00f3\u017aniej, do okresu adolescencji. Trudno im my\u015ble\u0107 o seksie jak o normalnym, niewywo\u0142uj\u0105cym skr\u0119powania temacie, o kt\u00f3rym mog\u0105 m\u00f3wi\u0107 r\u00f3wnie kompetentnie jak o innych. Cz\u0119sto doro\u015bli nie maj\u0105 zaufania do samych siebie i nie zdaj\u0105 sobie sprawy, \u017ce na dziecko b\u0119dzie mia\u0142o wp\u0142yw nie tyle to, co powiedz\u0105, ale spos\u00f3b, w jaki to zrobi\u0105.<\/p>\n
Odpowiedni spos\u00f3b rozmowy z dzieckiem mo\u017ce zaowocowa\u0107 pog\u0142\u0119bieniem wi\u0119zi rodzinnych, wzmocnieniem samodzielno\u015bci dziecka, rozumienia siebie i otaczaj\u0105cego \u015bwiata.<\/p>\n
W konsekwencji nie nara\u017ca dziecka na samodzielne poszukiwania z niewiadomym efektem, prze\u017cycie szoku lub zawodu w konfrontacji z w\u0142asn\u0105 seksualno\u015bci\u0105 czy wykorzystanie przez innych.<\/p>\n
Wiedza o seksie zdobyta w dzieci\u0144stwie pomo\u017ce dziecku oswoi\u0107 si\u0119 ze swoj\u0105 intymno\u015bci\u0105 i p\u0142ciowo\u015bci\u0105, dzi\u0119ki czemu b\u0119dzie mia\u0142o nad ni\u0105 lepsz\u0105 kontrol\u0119 w okresie dorastania.<\/p>\n
Zainteresowanie dzieci sprawami narodzin, relacjami mi\u0119dzy kobiet\u0105 i m\u0119\u017cczyzn\u0105 i zdolno\u015b\u0107 pojmowania tych spraw uk\u0142adaj\u0105 si\u0119 w pewne etapy. Ich kr\u00f3tki opis mo\u017cna znale\u017a\u0107 w ksi\u0105\u017cce Ilg i wsp. (s. 195).<\/p>\n
Dzieci dosy\u0107 wcze\u015bnie, bo ju\u017c oko\u0142o 2. roku \u017cycia, zaczynaj\u0105 interesowa\u0107 si\u0119 r\u00f3\u017cnicami w budowie fizycznej mi\u0119dzy p\u0142ciami.<\/p>\n
W wieku 4 lat dzieci mog\u0105 bawi\u0107 si\u0119 w \u201epokazywanie\u201d swoich genitali\u00f3w, wykazuj\u0105 du\u017ce zainteresowanie czynno\u015bciami toaletowymi innych ludzi.<\/p>\n
Prowadz\u0105 gry s\u0142owne zwi\u0105zane z wydalaniem.<\/p>\n
W wieku 5 lat dzieci s\u0105 zainteresowane posiadaniem w\u0142asnych dzieci, co cz\u0119sto demonstruj\u0105 w zabawie (zw\u0142aszcza dziewczynki). Ponownie pojawia si\u0119 pytanie: \u201eSk\u0105d si\u0119 bior\u0105 dzieci?\u201d. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich akceptuje odpowied\u017a, \u017ce \u201ez brzucha mamy\u201d. Do\u015b\u0107 dobrze znaj\u0105 ju\u017c r\u00f3\u017cnice w budowie fizycznej obydwu p\u0142ci i nie wzbudza to ju\u017c tak wielkiego zaciekawienia, jak w wieku 4 lat. Zmniejsza si\u0119 liczba zabaw seksualnych, w tym zabaw w \u201epokazywanie\u201d.<\/p>\n
Dzieci s\u0105 bardziej wstydliwe, mniej sk\u0142onne do obna\u017cania si\u0119, co zmienia si\u0119 w okresie 6 lat.<\/p>\n
U 6-latk\u00f3w nasila si\u0119 zainteresowanie ci\u0105\u017c\u0105, narodzinami i tym, sk\u0105d si\u0119 bior\u0105 dzieci. Akceptuj\u0105 one odpowied\u017a, \u017ce dziecko wzrasta w brzuchu mamy, a pocz\u0119\u0142o si\u0119 z po\u0142\u0105czenia dw\u00f3ch kom\u00f3rek pochodz\u0105cych od mamy i taty. Wzrasta liczba zabaw seksualnych, ekshibicjonizm podczas zabawy albo w toalecie, zabawy w \u201elekarza\u201d. W wieku 5\u20136 lat dzieciom zdarza si\u0119 prze\u017cywa\u0107 stany zauroczenia p\u0142ci\u0105 przeciwn\u0105, pojawiaj\u0105 si\u0119 \u201epary\u201d, zabawy w ma\u0142\u017ce\u0144stwo i dzieci.<\/p>\n
Jak we wszystkich innych obszarach, r\u00f3wnie\u017c i w tym, dzieci r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 typem temperamentu seksualnego i stopniem zainteresowania sprawami seksu. Rodzice powinni zdawa\u0107 sobie spraw\u0119, \u017ce wraz z rozwojem dziecka mog\u0105 spodziewa\u0107 si\u0119 r\u00f3\u017cnego typu zachowa\u0144 seksualnych ju\u017c od najm\u0142odszych lat.<\/p>\n
Postara\u0107 si\u0119 my\u015ble\u0107 o seksie jak o normalnym, niewywo\u0142uj\u0105cym skr\u0119powania temacie, o kt\u00f3rym mo\u017ce m\u00f3wi\u0107 kompetentnie. Wa\u017cne jest nie tylko to, co powiesz, lecz tak\u017ce spos\u00f3b, w jaki to zrobisz. Reagowa\u0107 \u201ena gor\u0105co\u201d.<\/p>\n
Je\u017celi rodzic nie odpowie na pytania dziecka od razu, straci okazj\u0119 do przekazania dziecku wa\u017cnej wiedzy i sprawi, \u017ce dziecko prawdopodobnie wi\u0119cej nie zwr\u00f3ci si\u0119 do niego ze swoimi w\u0105tpliwo\u015bciami, tylko poszuka odpowiedzi gdzie indziej. Rodzic nie b\u0119dzie mie\u0107 w\u00f3wczas wp\u0142ywu na \u017ar\u00f3d\u0142o, z kt\u00f3rego dziecko czerpie wiedz\u0119 o seksie. Skr\u0119powanie lub nadmiarowa reakcja rodzica mo\u017ce wyrobi\u0107 w dziecku przekonanie, \u017ce nie powinno si\u0119 interesowa\u0107 tematyk\u0105 seksualno\u015bci oraz cielesno\u015bci, i mo\u017ce doprowadzi\u0107 do nieprawid\u0142owo\u015bci w jego przysz\u0142ym rozwoju seksualnym, np. zahamowania, braku akceptacji dla naturalnych potrzeb.<\/p>\n
Przed odpowiedziami na pytania dziecka warto je najpierw zapyta\u0107, co ono samo wie na dany temat. Reagowa\u0107 na sygna\u0142y dziecka i nie \u015bpieszy\u0107 si\u0119 z omawianiem zagadnie\u0144 zwi\u0105zanych z seksualno\u015bci\u0105. Warto kierowa\u0107 si\u0119 pytaniami dziecka. M\u00f3wienie zbyt wcze\u015bnie i zbyt wielu rzeczy naraz to drugi biegun w stosunku do unikania tematu i traktowania tego tematu jako tabu. Pytania mog\u0105 by\u0107 dla rodzic\u00f3w wskaz\u00f3wk\u0105, jak du\u017co dziecko jest w stanie na danym etapie przyj\u0105\u0107. To, \u017ce dziecko o co\u015b pyta, wcale nie oznacza, \u017ce jest ciekawe wszystkich szczeg\u00f3\u0142\u00f3w. Cz\u0119sto wystarcz\u0105 bardzo proste odpowiedzi.<\/p>\n
Dziecko, wraz z wiekiem i rozwojem, mo\u017ce mie\u0107 potrzeb\u0119 powracania do tematu i zg\u0142\u0119biania go. W zale\u017cno\u015bci od wieku, dojrza\u0142o\u015bci umys\u0142owej i emocjonalnej te same pytania i odpowiedzi co innego dla niego znacz\u0105. Kiedy dziecko zadaje pytanie: \u201eSk\u0105d si\u0119 wzi\u0105\u0142em?\u201d, lepiej nie wprowadza\u0107 zamieszania, kr\u0105\u017c\u0105c wok\u00f3\u0142 tematu i jeszcze bardziej go gmatwaj\u0105c.<\/p>\n
Metafory\/historyjki o jajku, kapu\u015bcie czy nasionku sprawiaj\u0105, \u017ce dziecko tworzy nieprawdziwy obraz w\u0142asnej seksualno\u015bci. Pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej i tak dowie si\u0119 prawdy, a wtedy autorytet rodzica zostanie mocno nadszarpni\u0119ty, a dziecko mo\u017ce poczu\u0107 si\u0119 oszukane.<\/p>\n
To, \u017ce dziecko nie interesuje si\u0119 sprawami w\u0142asnej cielesno\u015bci i seksualno\u015bci i nie zadaje pyta\u0144, nie oznacza, \u017ce nie powinno si\u0119 inicjowa\u0107 tego rodzaju temat\u00f3w.<\/p>\n
Lepiej, \u017ceby dziecko zdoby\u0142o t\u0119 wiedz\u0119 od rodzic\u00f3w lub\u00a0ze\u00a0wsp\u00f3lnie przeczytanych ksi\u0105\u017cek ni\u017c przypadkowo, od kole\u017canek, koleg\u00f3w czy p\u00f3\u017aniej z internetu. Wiele autorytet\u00f3w w dziedzinie seksualno\u015bci cz\u0142owieka uwa\u017ca, \u017ce od pocz\u0105tku nale\u017cy stosowa\u0107 j\u0119zyk konkretny i zrozumia\u0142y dla dziecka, a okre\u015blaj\u0105c narz\u0105dy p\u0142ciowe, pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 fachowymi okre\u015bleniami, zamiast zdrobnie\u0144 czy zamiennik\u00f3w.<\/p>\n
Rodzice powinni by\u0107 \u015bwiadomi, \u017ce ich dzieci mog\u0105 by\u0107 nara\u017cone na przymusowy udzia\u0142 w zabawach seksualnych starszych dzieci. Trzeba je na to uwra\u017cliwia\u0107.<\/p>\n
W wieku 5\u20136 lat wzrasta liczba zabaw i eksperyment\u00f3w zwi\u0105zanych z narz\u0105dami p\u0142ciowymi. Pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c masturbacja rozwojowa, dokonywana dla przyjemno\u015bci i dla poznania w\u0142asnego cia\u0142a. Jest ona form\u0105 ekspresji seksualnej, a wi\u0119c dowodem na to, \u017ce dziecko rozwija si\u0119 prawid\u0142owo. Zazwyczaj ust\u0119puje samoistnie i nie nale\u017cy jej identyfikowa\u0107 z masturbacj\u0105 u nastolatk\u00f3w i doros\u0142ych. Bardzo wa\u017cne jest, \u017ceby nie kara\u0107 ani nie o\u015bmiesza\u0107 dziecka dlatego, \u017ce dotyka intymnych miejsc lub bawi si\u0119 z innymi dzie\u0107mi we wspomniane zabawy o charakterze seksualnym. To mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw na jego poczucie warto\u015bci, a tak\u017ce oddzia\u0142ywa\u0107 na przysz\u0142e \u017cycie seksualne. Bardziej staranna opieka lub te\u017c zainteresowanie dzieci czym\u015b innym mo\u017ce zapobiec takim zabawom albo przynajmniej utrzyma\u0107 je w pewnych granicach. Od najm\u0142odszych lat nale\u017cy uczy\u0107 dziecko szacunku do w\u0142asnego cia\u0142a, rozpoznawa\u0107 sytuacje, kiedy kto\u015b przekracza jego intymne granice i rozwija\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 zagro\u017ce\u0144 z tym zwi\u0105zanych, ale bez straszenia czy wp\u0119dzania dziecko w poczucie winy. Je\u015bli dziecko ma zaufanie do rodzica, dzieli si\u0119 tym, co dla niego trudne, to rodzicowi \u0142atwiej b\u0119dzie je chroni\u0107.<\/p>\n
Rodzice powinni szanowa\u0107 temperament seksualny swojego dziecka, stara\u0107 si\u0119 reagowa\u0107 ze spokojem i zrozumieniem na kolejne etapy, przez kt\u00f3re przechodzi dziecko, zdobywaj\u0105c wiedz\u0119 o seksie i ucz\u0105c si\u0119 reagowa\u0107 na p\u0142e\u0107 przeciwn\u0105. To normalne, \u017ce dzieci wykazuj\u0105 zainteresowania seksualne.<\/p>\n
Do rodzic\u00f3w nale\u017cy zadanie zaszczepienia w dzieciach szacunku do siebie, w tym do swojego cia\u0142a, dbania o nie i zaspokajania swoich potrzeb. Rol\u0105 rodzica jest r\u00f3wnie\u017c wzmacnianie w dziecku szacunku do swojej p\u0142ci i do p\u0142ci przeciwnej. Rodzice powinni nauczy\u0107 dziecko cieszy\u0107 si\u0119 z tego, \u017ce jest \u201edziewczynk\u0105\u201d, \u201ech\u0142opcem\u201d, np. przez wsp\u00f3lne zakupy, komplementy, sprawianie sobie przyjemno\u015bci, \u201em\u0119skie\u201d i \u201edamskie\u201d sprawy.<\/p>\n
To mama i tata pokazuj\u0105 dziecku, co to znaczy by\u0107 kobiet\u0105 i m\u0119\u017cczyzn\u0105, przygotowuj\u0105 do satysfakcjonuj\u0105cego odgrywania przysz\u0142ych r\u00f3l. Je\u017celi rodzice stwierdz\u0105, \u017ce rozmowa z dzieckiem na temat seksu jest dla nich za trudna, mog\u0105 skorzysta\u0107 z odpowiednich ksi\u0105\u017cek dla rodzic\u00f3w i dzieci \u2013 kilka podpowiedzi w polecanej literaturze.<\/p>\n
Du\u017c\u0105 pomoc\u0105 dla rodzic\u00f3w i nauczycieli mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107 ksi\u0105\u017cka Marka Babika pt. \u201eTato! Gdzie ja mam te plemniki?\u201d. Warto proponowa\u0107 dzieciom gry i zabawy rozwijaj\u0105ce \u015bwiadomo\u015b\u0107 siebie, swojego cia\u0142a oraz akceptacj\u0119 i szacunek dla obu p\u0142ci \u2013 podkre\u015blaj\u0105c r\u00f3\u017cnice i podobie\u0144stwa.<\/p>\n
Bibliografia: F.L. Ilg, L. Bates Ames, S.M. Baker, Rozw\u00f3j psychiczny dziecka od 0 do 10 lat. Poradnik dla rodzic\u00f3w, psycholog\u00f3w i lekarzy, GWP, Gda\u0144sk 2007.<\/p>\n
<\/p>\n
Artyku\u0142 zacytowany z \u201eKsi\u0105\u017cki dla nauczyciela\u201d \u2013 Dzieciaki w akcji, pi\u0119ciolatki, Nowa Era<\/p>\n
Autorzy porad dla nauczycieli i rodzic\u00f3w: Anna Dobosz, Katarzyna Kajkowska (terapeuta SI), Anna Lewandowska (logopeda), Ewelina Wilkos (psycholog).<\/p>\n
BK<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Drodzy Rodzice! Temat seksualno\u015bci dziecka jest cz\u0119sto, zar\u00f3wno dla rodzic\u00f3w, jak i dla nauczycieli, tematem wywo\u0142uj\u0105cym zak\u0142opotanie, odk\u0142adanym na p\u00f3\u017aniej, do okresu adolescencji. Trudno im my\u015ble\u0107 o seksie jak o […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-373","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pedagogizacja-rodzicow","clearfix"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/373","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=373"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/373\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":374,"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/373\/revisions\/374"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=373"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=373"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zsp5.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=373"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}